Wonen op een plek waar het uitzicht nooit verveelt
Ruim vijfentwintig jaar geleden schreef de bekende stedenbouwkundige Ashok Bhalotra in slechts drie A4’tjes de uitgangspunten voor de beoogde nieuwe wijk Het Balkon van Maassluis op. ‘Meestal is dat een dik pak papier,’ zegt ontwikkelaar Aart Reitsma, ‘maar het uitgangspunt was helder.’ Het concept van de wijk tussen de Nieuwe Waterweg en het spoor naast de bestaande bebouwde kom van Maassluis draaide in alles om het water. ‘Het uitzicht op de langsvarende schepen optimaal benutten voor de toekomstige bewoners. En ieder straatje anders laten zijn, refererend aan de rijke Nederlandse bouwhistorie. Op die manier zouden de zeelieden die misschien voor langere tijd het ruime sop kiezen, nog een laatste keer een goed zicht hebben op een variëteit van Nederlandse wijken.’ Op die manier werkt het uitzicht van Het Balkon twee kanten op.
Stoere plek
Jarenlang was de strook langs de Nieuwe Waterweg waar nu Het Balkon ligt een restgebied bij Maassluis. Er stonden ooit borden met ‘Pas op, drijfzand’ vanwege slib uit de Rotterdamse haven dat in het gebied was gestort. Later werd het grasland waar bewoners in de zomer weleens picknickten, maar in 2005 kwam het besluit dat Maassluis – door de groeiende behoefte aan woningen – zich aan het water zou moeten uitbreiden. ‘Het is een stoere plek, vanuit de woningen aan de boulevard heb je een geweldig uitzicht op de grote schepen die voorbijkomen’, zegt Reitsma als er net twee imposante voorbeelden aan komen varen die het zicht op de Maeslantkering in de verte nog net niet ontnemen. De ontwikkelaar staat op een pleintje dat als een boeg richting het water uitsteekt en waar meerpalen op staan, als verwijzing naar het nautische karakter. En daar zijn meer voorbeelden van ingebracht in de wijk. ‘Her en der in de wijk hebben we tatoeages van zeelui uitvergroot op stoeptegels geplaatst en de namen van een aantal gebouwen verwijst naar sleepboten die in Maassluis hun thuishaven hadden. Er wonen hier ook opvallend veel mensen die een al dan niet directe band met de haven van Rotterdam hebben.
Zicht op water
Hoewel niet alle woningen direct aan het water staan, is er wel voor gezorgd om de verbintenis met het water zo sterk mogelijk te maken. ‘Ook in de straten die haaks op de oever staan, is de relatie met het water gelegd. Als je in de straat staat en er komt een groot schip langs, dan lijkt het net alsof dat door de wijk vaart. Dat is een heel imposant schouwspel. En vanuit de woningen in die straten heb je ook zicht op de Waterweg, we hebben daarvoor schuine erkers gemaakt. Vanuit de woonkamer kijk je dan even om het hoekje en je ziet van alles voorbijvaren. De erkers zorgen ook voor een speels straatbeeld.’ Wethouder Sjoerd Kuiper, een geboren en getogen Maassluizer, zegt dat het uitzicht over het water altijd weer anders is: ‘Dat verveelt nooit.’ Hij is tevreden over de publiek-private samenwerking met BPD en woningcorporatie Maasdelta. ‘Ik had achteraf graag wat meer sociale huurwoningen gezien, maar voor de doorstroming is dit heel goed voor Maassluis.’
Kwaliteit ondanks crisis
Kuiper is trots op de nieuwe wijk en op het feit dat vastgehouden is aan de kwaliteit in architectuur ondanks de crisis. Want de bouw van Het Balkon van Maassluis was in 2007 nog maar net van start toen de financiële en vervolgens de economische crisis uitbrak. Er is doorgebouwd en betaalbare koopwoningen hebben aftrek gekregen. Ook kwamen er gedurende de rit betaalbare starterswoningen bij. En dat was precies hetgeen waar bewoner Imran Ertekin en haar man naar op zoek waren. ‘Ik woon sinds 1996 in Maassluis en wilde hier graag blijven, maar we kwamen niet in aanmerking voor een sociale huurwoning en koop was al snel te duur. Nu wonen we hier al twee jaar heel gelukkig. Het is een fijne wijk met leuke buren en ik loop twee keer per dag een stukje langs het water.’ Ertekin vindt de locatie perfect. ‘Met de metro ben je zo in Rotterdam en aan de andere kant van het spoor is het winkelcentrum. Er is een school, een kinderopvang en een natuurspeeltuin in de wijk. Ik voel me hier thuis. Ons huis wordt alleen wel te klein als we kinderen krijgen.’
Voortschrijdend inzicht
Een deel van de plannen van Het Balkon van Maassluis is mede door voortschrijdend inzicht aangepast. Reitsma: ‘Er zouden eerst zeven in plaats van vijf woontorens komen, maar er bleek meer behoeft e te zijn aan grondgebonden woningen.’ Daarnaast veranderde de wetgeving op het gebied van duurzaamheid, ging een deel van de woningen ‘van het gas af’ en kregen deze bodemwarmtepompen. ‘Als we nu met deze wijk waren begonnen, dan hadden we meer groen, klimaatadaptieve en natuurinclusieve maatregelen in de wijk gebracht’, zegt Reitsma, aangezien de ambities van BPD voor groene en klimaatadaptieve wijken zijn aangescherpt. ‘Maar je ziet gelukkig dat bewoners ook zelf op dat vlak initiatief nemen’, terwijl hij naar enkele nestkastjes aan woningen wijst. Tegelijkertijd is hij tevreden over de fraaie beplanting in de ‘duintuin’ die voor de woonblokken aan de boulevard is gerealiseerd. ‘Dat zorgt voor een mooie uitstraling en voorkomt dat er schuttingen verrijzen. We hebben dat met de woningeigenaren afgesproken en dat is toch wel bijzonder, want de tuinen staan op hun grond.’ Reitsma is tevreden dat de uitgangspunten van Het Balkon van Maassluis met uitzicht over het water overeind is gebleven, maar ook dat steeds weer ingespeeld is op veranderende omstandigheden. ‘Het is denk ik een wijk geworden waar veel mensen met plezier wonen.’
