Is blockchain dé katalysator voor de energietransitie in woonwijken?

Consumenten en bedrijven die met zonnepanelen of zelfs een eigen windmolen óók producent van energie zijn, kunnen hun overschotten eenvoudig onderling verhandelen in een 'blockchain'. Een blockchain is een online kasboek waarop gebruikers eerlijk, transparant en door iedereen controleerbaar transacties bijhouden. Een 'trusted party', zoals een bank, notaris of energiemaatschappij, is niet meer nodig en dat bespaart kosten. Zo draagt blockchain bij aan de transitie naar duurzame energie.

Naar alle artikelen

Twitter LinkedIn Facebook Mail

Over de ontwikkeling van blockchain en de rol van de bouwwereld in de energietransitie, spraken we met Janjoost Jullens. Jullens is energy lead bij Blocklab, een samenwerkingsverband van de gemeente Rotterdam, Innovation Quarter en de Rotterdamse haven, dat de mogelijkheden van blockchain onderzoekt.

Hoe kan blockchain bijdragen aan de transitie naar duurzame energie?

"Voor de energietransitie zijn allereerst voorzieningen als windmolens en zonnepanelen nodig, en efficiënte methodes om energie op te slaan. Maar voor een verduurzaming is ook nodig dat we energie lokaal opwekken en opslaan, dus op verschillende (kleinere) plekken. Particulieren en bedrijven, iedereen kan een beetje meedoen, bijvoorbeeld door zelf energie op te wekken met zonnepanelen en die energie op te slaan als de zon volop schijnt terwijl maar weinig energie nodig is.

Er komen meer en kleinere lokale handelaren op de markt. Die zitten dicht op de plek waar hun energie wordt verbruikt, maar het nadeel is dat de transactiekosten stijgen doordat er veel moet worden verhandeld. Zo'n kostenstijging kun je beteugelen door het proces van aan- en verkoop van energie vergaand te automatiseren. In een blockchain kunnen we de overschotten en tekorten van kleine energieproducenten als huishoudens en bedrijven goedkoop of zelfs geheel kosteloos verhandelen."

Is blockchain daarom (ook) de oplossing voor schommelingen op het energienet?

"Zon en wind is er soms te veel of te weinig en er zijn pieken en dalen in ons energieverbruik. Om vraag en aanbod tóch zoveel mogelijk op elkaar af te stemmen, moet een energienetwerk flexibel zijn. Vooral tijdens piekuren moeten zowel consumenten als bedrijven energie eenvoudig kunnen uitwisselen. In een blockchain kun je virtuele agents voor je laten handelen, die reageren op pieken en dalen en op die manier helpen om het net beter uit te balanceren. Zo kan blockchain de energiehandel slim automatiseren.

Die agents kunnen dat niet alleen voor gebruikers doen, maar ook voor apparaten. Het zijn onze 'virtuele vertegenwoordigers' op de blockchain, die straks bepalen wanneer de wasmachine aan moet en of de accu in een elektrische auto overtollige energie opslaat of terug levert aan het net. Dat net hoeft bovendien minder zwaar te zijn als er minder grote pieken zijn, want we hebben minder dikke kabels en minder zware transformatoren nodig. Ook dat scheelt kosten."

Welke rol kan de bouwwereld spelen in deze ontwikkeling?

"Een vastgoedontwikkelaar bouwt niet alleen huizen, maar geeft in meerdere opzichten vorm en structuur aan een woongebied. Het is een gebiedsontwikkelaar die de juiste locaties moet kiezen om te bouwen. Energievoorziening is bij zulke keuzes een belangrijke factor. De prijs van energie telt zwaar; een gebiedsontwikkelaar moet in een bedrijventerrein of woonwijk zorgen voor een optimaal uitgebalanceerd energieaanbod. Als dat lukt, dan heb je een beter aanbod richting huurders of kopers. En daar wordt blockchain interessant.

Een partij als BPD kan de voorwaarden scheppen om in een nieuw woongebied met alle gebruikers – particulier en bedrijfsleven – een 'micro-grid' (een onderlinge markt, een lokaal energienetwerk) te vormen, geoptimaliseerd met blockchain. Dat is uiteindelijk een grote kostenbesparing voor klanten."

Waar moeten we precies aan denken?

"Een woonwijk in de buurt van een bedrijventerrein kan bijvoorbeeld profiteren van de restwarmte van bedrijven. Voor de verhandeling daarvan is blockchaintechnologie heel bruikbaar. Denk ook aan investeringen in zonnepanelen, faciliteiten voor de opslag van energie, een warmtepomp of zelfs een eigen windmolen die wijkbewoners samen aanschaffen. Investeren en terugverdienen kun je heel efficiënt organiseren in een blockchain, omdat geen dure tussenpartij als een bank, notaris of energiemaatschappij nodig is.

Blockchain zit in een ontwikkelfase en het is nog de vraag wanneer mensen en bedrijven erin meegaan, maar de technologie erachter is fundamenteel. Voor de energietransitie, met marktregulering als de grootste uitdaging, is blockchain erg interessant."

Meer weten over dit thema?

Meld u aan om op de hoogte te blijven via onze digitale nieuwsbrief.

Ja, ik wil op de hoogte blijven

Interessant? Delen! Twitter LinkedIn Facebook Mail
Duurzaamheid
Proeven aan duurzaam wonen en leven in Proeftuin Erasmusveld
Meer weten
Duurzaamheid
Energieneutraal in 3 stappen
Meer weten
Duurzaamheid
Woningen van stro in Westwaard: leem en stro als moderne bouwmaterialen
Meer weten